ਡੈਨਮਾਰਕ ਤੋਂ ਕੈਨਰੀ ਟਾਪੂਆਂ ਤੱਕ ਦੇ ਵਿੰਡ ਫਾਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਦੇ ਬਲੇਡਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਣਕਿਆਸੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ: ਮੀਂਹ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਲੇਡਾਂ ਦੇ ਸਿਰੇ 360 km/h ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਰਫ਼ਤਾਰ 'ਤੇ ਮੀਂਹ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬਲੇਡ ਦੇ ਅਗਲੇ ਕਿਨਾਰੇ ਨੂੰ ਘਸਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਘਸੇ ਹੋਏ ਬਲੇਡ ਘੱਟ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂਕਿ ਯੂਰਪ ਆਪਣੀ ਸਾਫ਼ ਊਰਜਾ ਲਈ ਹਵਾ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਨਿਰਭਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਿਰਫ਼ ਮੀਂਹ ਹੀ ਇਸ ਨੁਕਸਾਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਰੇਤ ਅਤੇ ਗੜੇ ਵੀ ਬਲੇਡਾਂ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਘਸਾਅ ਹੋਣ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਭਾਵਨਾ ਕਿੱਥੇ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸੀਮਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਪੇਨ ਦੇ ਨਵਾਰਾ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸਾਰਿਗੁਰੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਨੈਸ਼ਨਲ ਰਿਨਿਊਏਬਲ ਐਨਰਜੀ ਸੈਂਟਰ (CENER) ਦੀ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਖੋਜਕਰਤਾ ਡਾ. ਬੇਆਤ੍ਰੀਜ਼ ਮੇਂਦੇਜ਼ ਲੋਪੇਜ਼ ਇਸ ਚੁਣੌਤੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਖੇਤਰ, ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਤਜਰਬਾ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟੇਸ਼ਨਲ ਫਲੂਇਡ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2011 ਵਿੱਚ CENER ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਪੇਨ ਦੇ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਹੁਣ ਉਹ EU ਵੱਲੋਂ ਫੰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਪਹਿਲ AIRE ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਜਾਂਚ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਮੌਸਮ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊਪਣ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਦਾਅ 'ਤੇ ਲੱਗਾ ਹੈ। 2025 ਵਿੱਚ EU ਦੀ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਇੱਕ-ਤਿਹਾਈ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੱਸਾ ਹਵਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਭਵਿੱਖ ਵੱਲ ਦੇਖਦਿਆਂ, ਯੂਰਪੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ 2050 ਤੱਕ ਹਵਾ ਊਰਜਾ EU ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਮੰਗ ਦਾ 40% ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੱਸਾ ਪੂਰਾ ਕਰੇਗੀ। ਇਸ ਮੰਜ਼ਿਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਵੱਡੀਆਂ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਵਰਤਣੀਆਂ ਪੈਣਗੀਆਂ, ਜੋ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਉਚਾਈ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ, ਦੋਵਾਂ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਸਥਾਨ ਵੀ ਲੱਭਣੇ ਪੈਣਗੇ।
ਮੇਂਦੇਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ EU ਦੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਟੀਚੇ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਦੀ ਲੋੜ ਪਵੇਗੀ। ਸਾਨੂੰ ਹਵਾ ਵਾਲੀਆਂ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੁਸ਼ਲ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਚਲਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।”
“ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ EU ਦੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਟੀਚੇ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਦੀ ਲੋੜ ਪਵੇਗੀ। ਡਾ. ਬੇਆਤ੍ਰੀਜ਼ ਮੇਂਦੇਜ਼, AIRE
ਹਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਊਰਜਾ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਹੋਰਨਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। AIRE ਟੀਮ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਆਸਤਾ ਹੈਨੇਸਦੋਤੀਰ ਰੋਸਕਿਲਡੇ ਵਿੱਚ ਟੈਕਨੀਕਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਡੈਨਮਾਰਕ ਦੇ ਰੀਸੋ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਇਸ ਫ਼ਰਕ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤਜਰਬੇ ਤੋਂ ਜਾਣਦੀ ਹੈ: ਉਸ ਦੇ ਜੱਦੀ ਦੇਸ਼ ਆਈਸਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਪਣ-ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਭੂ-ਤਾਪ ਊਰਜਾ ਭਰਪੂਰ ਹੈ।
“ਪਰ ਡੈਨਮਾਰਕ ਵਰਗੀਆਂ ਕੁਝ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਪਣ-ਬਿਜਲੀ ਲਗਭਗ ਹੈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਹਵਾ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਬਿਜਲੀ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਹੈ।”
ਹਵਾ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਤੋਂ ਅੱਗੇ
ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਨੂੰ ਥਾਵਾਂ ਚੁਣਨ ਅਤੇ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿੰਡ ਫਾਰਮ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਦੇਣ ਲਈ AIRE ਟੀਮ ਸਿਰਫ਼ ਹਵਾ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਦੇਖ ਰਹੀ ਹੈ। ਖੋਜਕਰਤਾ ਵਿੰਡ ਫਾਰਮਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲੇ ਮਾਪਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਾਡਲਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ ਜੋ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਸਲ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਜਿੰਨੀ ਉਚਾਈ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੀਆਂ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਮੀਂਹ, ਰੇਤ ਅਤੇ ਹਵਾ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਹ ਮਾਡਲ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਬਲੇਡਾਂ ਦਾ ਘਸਾਅ ਕਿਵੇਂ ਵਧਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਿਸਾਬ ਲਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਕਾਰਨ ਸੰਚਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਜਾਂਚਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਵੇਲੇ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨੁਕਸਾਨ ਕਿਵੇਂ ਘਟ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਅਜਿਹੇ ਬਲੇਡਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਤਿਆਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜੋ ਸਖ਼ਤ ਮੌਸਮ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਮੇਂਦੇਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦਾ ਮਕਸਦ ਇਹ ਬਿਹਤਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸਮਝਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸਲ ਮੌਸਮੀ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਵਾਲੀਆਂ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।”
ਇਸ ਟੀਮ ਵਿੱਚ 6 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ 11 ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ, ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਖੋਜ ਤੇ ਨਵੀਨਤਾ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸਰਹੱਦਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤੁਲਨਾ ਲਈ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਨਮਾਰਕ ਅਤੇ UK ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕੈਨਰੀ ਟਾਪੂਆਂ ਤੱਕ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਥਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਮੀਂਹ ਦੀ ਮੁਸ਼ਕਲ
ਵਰਖਾ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਹੈ। ਟੀਮ ਨੇ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 3 km ਤੱਕ ਦੀ ਉਚਾਈ ਉੱਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਪਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕੀ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਬੂੰਦਾਂ ਜਾਂ ਕਣ ਕਿੰਨੇ ਵੱਡੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਕਿੰਨੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ।
ਮੇਂਦੇਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਅਸੀਂ ਜਾਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਵਰਖਾ ਦੇ ਅਸਰ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹਨ ਅਤੇ ਅਜੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਸਮਝਣਾ ਬਾਕੀ ਹੈ। ਹਵਾ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਸਬੰਧ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਿੱਧਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ: ਮੀਂਹ ਦਾ ਮਤਲਬ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਉਲਟ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਸਰ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜ਼ਮੀਨ ਪੱਧਰੀ ਹੈ ਜਾਂ ਇਸ ਦੀ ਬਣਤਰ ਵੱਧ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹੈ।”
ਹੈਨੇਸਦੋਤੀਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੀਂਹ ਦੇ ਅਸਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਪਣਾ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਰਾਹੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ। “ਅਸੀਂ 2 ਯੰਤਰ ਨਾਲੋ-ਨਾਲ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਫਿਰ ਵੀ ਵੱਖਰੀਆਂ ਰੀਡਿੰਗਾਂ ਮਿਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਵਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦੇ।”
ਖੋਜਕਰਤਾ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਰਨ ਦੇ ਅਮਲੀ ਤਰੀਕੇ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਭਾਰੀ ਮੀਂਹ ਵੇਲੇ ਬਲੇਡਾਂ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਘਟਾਉਣਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਘਸਾਅ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਘੱਟ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਪਰ ਘਸਾਅ ਘਟਾਉਣ ਨਾਲ ਬਲੇਡਾਂ ਨੂੰ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਚੱਲਣ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਟੀਮ ਨੇ ਬਲੇਡਾਂ ਦੇ ਨਵੇਂ ਆਕਾਰ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਮੌਸਮ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਸਹਿਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ।
ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਾਏ ਸਾਧਨ
AIRE ਟੀਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਾਡਲਾਂ ਅਤੇ ਡਾਟੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਨਲਾਈਨ ਟੂਲਬਾਕਸ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਹੋਰ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰਿਆਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਤੇ ਸੰਚਾਲਨ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਲੇਡਾਂ ਦੇ ਘਸਾਅ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ ਦਾ ਇੱਕ ਨਕਸ਼ਾ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਰੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਮਾਡਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਮੀਂਹ ਕਾਰਨ ਘਸਾਅ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਰੇਤ ਵਰਗੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਵਿੰਡ ਫਾਰਮਾਂ ਲਈ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਸਾਧਨ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅਜਿਹੇ ਮਾਡਲ ਹਨ ਜੋ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬਲੇਡਾਂ ਦੇ ਘਸਣ ਨਾਲ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਦੀ ਕਿੰਨੀ ਬਿਜਲੀ ਘਟ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਟੂਲਬਾਕਸ ਓਪਨ ਸੋਰਸ ਹੈ, ਭਾਵ ਕੋਈ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਵਰਤ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਲੋੜ ਮੁਤਾਬਕ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹੈਨੇਸਦੋਤੀਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਸਾਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ AIRE ਟੂਲਬਾਕਸ ਇੱਕ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕੰਮ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸਰੋਤ ਬਣੇਗਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਖੋਜਕਰਤਾ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਵਰਤ ਸਕਣਗੇ, ਪਰਖ ਸਕਣਗੇ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਿਕਸਤ ਕਰ ਸਕਣਗੇ।”
“ਡੈਨਮਾਰਕ ਵਰਗੀਆਂ ਕੁਝ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਪਣ-ਬਿਜਲੀ ਲਗਭਗ ਹੈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਹਵਾ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਬਿਜਲੀ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਹੈ। ਆਸਤਾ ਹੈਨੇਸਦੋਤੀਰ, AIRE
ਇਹ ਸਰੋਤ ਉਦਯੋਗਿਕ ਭਾਈਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਨੇੜਲੇ ਸਹਿਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਭਾਈਵਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਮੈਂਸ ਗਮੇਸਾ ਰਿਨਿਊਏਬਲ ਐਨਰਜੀ ਦੀ ਡੈਨਮਾਰਕ ਇਕਾਈ, ਸਪੇਨ ਦੀ ਕੈਪੀਟਲ ਐਨਰਜੀ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਦੀ ਐਂਜੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਮੇਂਦੇਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਧਨ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੌਰਾਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਾਏ ਭੇਜੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਡਲਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਅਤੇ ਲਾਗਤ ਘਟਣੀ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਵਧਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਬਲੇਡ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿੰਡ ਫਾਰਮ ਸੰਚਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਕੰਮਕਾਜ ਸੁਧਾਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।”
ਗਿਆਨ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨਾ
AIRE ਦੀ ਖੋਜ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਦੇ ਪੂਰਵ ਅਨੁਮਾਨ ਅਤੇ ਟਰਬਾਈਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਯੂਰਪੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ EU ਤੋਂ ਫੰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ 2 ਹੋਰ ਪਹਿਲਾਂ, FLOW ਅਤੇ MERIDIONAL, ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਖੋਜਕਰਤਾ ਵੀ ਇਹ ਅਨੁਮਾਨ ਲਾਉਣ ਲਈ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਤਰੀਕੇ ਵਿਕਸਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿੰਡ ਫਾਰਮ ਕਿੰਨੀ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨਗੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਕਿੰਨਾ ਦਬਾਅ ਪਵੇਗਾ।
ਇਨ੍ਹਾਂ 3 ਟੀਮਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ WindLab ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਇੱਕ ਆਨਲਾਈਨ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਡਾਟਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਖੋਜ ਕਰ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵਰਤ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ 27 ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ 1 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਡਾਟਾਸੈੱਟ ਹਨ—ਇਹ ਮਾਪਾਂ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਿਮੂਲੇਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹਨ।
ਡਾਟੇ ਵਿੱਚ ਹਵਾ, ਮੀਂਹ ਅਤੇ ਬਲੇਡਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਦੇ ਮਾਪਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਦੀਆਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਿਮੂਲੇਸ਼ਨਾਂ ਤੱਕ ਸਭ ਕੁਝ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀਆਂ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪਤੰਗਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉੱਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਮੇਂਦੇਜ਼ ਲਈ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਟੀਚਾ ਹਵਾ ਤੋਂ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਵੱਧ ਅਨੁਮਾਨਯੋਗ ਅਤੇ ਘੱਟ ਜੋਖਮ ਵਾਲਾ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਸਾਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ AIRE ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਮੌਸਮ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਬਾਰੇ ਬਿਹਤਰ ਸਮਝ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟਾਂ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਖ਼ਤਰੇ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ। ਵੱਧ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਹਵਾ ਊਰਜਾ ਨਾਲ ਊਰਜਾ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ ਅਤੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਸੌਖਾ ਹੋਵੇਗਾ।”
ਹੈਨੇਸਦੋਤੀਰ ਲਈ ਮਕਸਦ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ। “ਅਸੀਂ ਦਿਖਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਅਮਲੀ ਓਪਨ-ਸੋਰਸ ਸਾਧਨਾਂ ਨਾਲ ਘਸਾਅ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਕਾਬੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।”
ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਧ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਲਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਦੇ ਹੋਰ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨੇ ਹਾਲਾਤ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਹਵਾ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਬਾਰੇ ਸਮਝ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾ ਕੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਟਰਬਾਈਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਾਲਾਤ ਸਹਿਣ ਅਤੇ ਉਸ ਸਾਫ਼ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨਗੇ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਯੂਰਪ ਭਰੋਸਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਖੋਜ ਨੂੰ EU ਦੇ Horizon Programme ਤੋਂ ਫੰਡ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਯੂਰਪੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਰਸਾਉਂਦੇ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਲੇਖ ਪਸੰਦ ਆਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਉੱਤੇ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰੋ।